Przełomowe technologie w edukacji: VR jako droga do skuteczniejszego kształcenia
Wirtualna rzeczywistość (VR) staje się coraz popularniejsza w świecie akademickim. Dzięki temu narzędziu uczelnie przeprowadzają złożone doświadczenia, rozwijają projekty naukowe i proponują kształcenie elastycznie dopasowane do konkretnych grup studentów. Ta technologia nie tylko urozmaica zajęcia, lecz także sprzyja budowaniu umiejętności praktycznych. Warto przyjrzeć się temu bliżej.
Korzyści płynące z VR w edukacji wyższej
Wiarygodne symulacje
VR tworzy środowiska na tyle realistyczne, że studenci mogą w naturalny sposób uczyć się różnych zachowań spotykanych w rzeczywistości. Wirtualne laboratoria i sale ćwiczeń rozwijają kreatywność, bo nie ma ryzyka związanego z prawdziwym sprzętem czy materiałami niebezpiecznymi.
Zindywidualizowane treści
Osoba studiująca medycynę wybiera moduły nastawione na zabiegi chirurgiczne lub postępowanie w nagłych wypadkach. Natomiast ktoś z kierunku inżynieryjnego testuje konstrukcje maszyn czy robotów w środowisku VR. Taka personalizacja wspomaga budowanie fachowych kompetencji.
Żywe zaangażowanie
Wirtualna rzeczywistość niweluje monotonię wykładów. Studenci biorą aktywny udział w zadaniach interaktywnych i eksperymentach. Dzięki temu lepiej zapamiętują zdobywaną wiedzę, a dodatkowe emocje tylko wzmacniają proces uczenia.
Przykłady praktycznego użycia VR na uczelniach
Medycyna i nauki o zdrowiu
Symulatory VR już teraz przynoszą ogromne korzyści studentom, którzy chcą zrozumieć działanie ludzkiego organizmu i trenować procedury bez narażania pacjentów. Przykładowo Touch Surgery daje możliwość przećwiczenia złożonych operacji: laparoskopowych, kardiochirurgicznych oraz neurochirurgicznych. Program natychmiast wychwytuje nieprecyzyjne ruchy i sugeruje poprawki, co zwiększa poziom świadomości przyszłego lekarza.
Wirtualne moduły ratownicze umożliwiają natomiast poznawanie różnych scenariuszy urazowych, aby wyćwiczyć błyskawiczne podejmowanie decyzji. AnatomyX udostępnia trójwymiarowe modele mięśni, organów i układów krwionośnych. Studenci oglądają detale pod różnymi kątami, dzięki czemu łatwiej przyswajają budowę ciała. W niektórych placówkach VR wspiera też rehabilitację osób zmagających się z utratą sprawności ruchowej.
Architektura wnętrz
W tej dziedzinie VR wyraźnie usprawnia proces projektowania i modyfikację projektów – bez konieczności tworzenia kosztownych makiet czy wielokrotnych rysunków technicznych.
- Prezentacje dla klientów – VR Sketch, Enscape i Twinmotion pozwalają projektantowi „stanąć” w zaprojektowanym wnętrzu i szybko zmieniać rozkład mebli, drzwi wewnętrznych czy odcienie ścian. Inwestor widzi pomieszczenie z perspektywy użytkownika.
- Analiza światła – wirtualne narzędzia pomagają ocenić wpływ oświetlenia naturalnego i sztucznego w różnych porach dnia lub roku. Dzięki temu projektant unika zaskoczeń, które pojawiają się dopiero po wybudowaniu wnętrza.
- Integracja z BIM – połączenie VR i Building Information Modeling zapewnia spójne podejście do projektu. Architekt widzi zarówno wizualny aspekt aranżacji, jak i dane techniczne dotyczące instalacji.
Więcej informacji o urządzaniu poszczególnych pomieszczeń znajdziesz również tutaj.
Inżynieria
Przyszli inżynierowie zyskują dostęp do rozbudowanych symulacji w wirtualnym środowisku. IrisVR przenosi projekty z Revit czy AutoCAD do rzeczywistości VR, gdzie autor przechodzi przez zaprojektowany budynek i sprawdza rozkład pomieszczeń lub ewentualne konflikty między różnymi instalacjami. Arkio natomiast służy do planowania przestrzeni miejskich. Dzięki temu studenci oceniają rozmieszczenie dróg i budynków, a także testują różne warianty zabudowy dla optymalizacji ładu urbanistycznego.
Nauki humanistyczne
VR zmienia nauczanie przedmiotów związanych z historią, kulturą czy sztuką.
- Podróż w czasie – aplikacja TimeLooper przenosi studenta do epoki starożytnego Rzymu albo średniowiecza. Dzięki temu łatwiej wyobrazić sobie dawną architekturę i zwyczaje społeczne.
- Wirtualne muzea – Google Arts & Culture VR daje dostęp do zbiorów z różnych zakątków świata. Użytkownik podziwia obrazy i rzeźby, które znajdują się w odległych galeriach.
- Rekonstrukcja wydarzeń – oprogramowanie służy do odtwarzania przełomowych momentów; przykładem może być lądowanie w Normandii w trakcie II wojny światowej. Zainteresowane osoby poznają kontekst polityczny i społeczny dzięki bardziej immersyjnym formom nauki.
Nauka języków obcych
W tym obszarze VR zapewnia wyjątkowy poziom immersji. Mondly VR stawia użytkownika przed koniecznością prowadzenia rozmów w restauracji lub na lotnisku. Ktoś, kto chce doskonalić wymowę i słownictwo, czerpie korzyść z AltspaceVR – platformy społecznościowej z osobami z całego świata. Engage VR z kolei organizuje zajęcia w formie grupowych konwersacji albo indywidualnych dialogów z lektorem. Taki trening sprzyja płynniejszej mowie i budowaniu pewności w kontaktach międzynarodowych.
Astronomia i nauki przyrodnicze
W tym obszarze VR otwiera drogę do eksplorowania zjawisk zwykle trudno dostępnych w sali laboratoryjnej.
- Universe Sandbox – pozwala na badanie ruchu planet i symulowanie kolizji ciał niebieskich. Studenci sprawdzają, jak zmienia się układ słoneczny przy modyfikacji sił grawitacji.
- Tilt Brush – choć pierwotnie skierowane do artystów, narzędzie to przydaje się przy obrazowaniu fal elektromagnetycznych albo struktur atomowych w interesujący sposób.
- The Body VR – umożliwia „wejście” do wnętrza organizmu i obserwację, jak działają komórki czy naczynia krwionośne. Studenci zyskują bardziej przestrzenne rozumienie mechanizmów życiowych.
Popularne programy edukacyjne VR
Google Expeditions
Program zapewniający wirtualne wycieczki geograficzne czy przyrodnicze w wielu zakątkach świata. Szczegółowe widoki 360 stopni podnoszą atrakcyjność każdej lekcji.
ClassVR
Elastyczna platforma pokrywająca wiele tematów. Wykładowca tworzy własne scenariusze i prowadzi studentów w wybrane miejsca – piramidy egipskie, farmy wiatrowe albo laboratoria biologiczne.
Engage VR
Rozwiązanie do prowadzenia wirtualnych warsztatów i wykładów, gdzie uczestnicy aktywnie biorą udział w lekcjach. Nikt nie skupia się jedynie na biernym słuchaniu, ponieważ VR inspiruje do interakcji.
zSpace
System służący do bezpiecznych eksperymentów w obszarze nauk przyrodniczych. Student analizuje DNA, dokonuje reakcji chemicznych lub testuje prawa fizyki, unikając prawdziwych zagrożeń.
Inicjatywy wspierające rozwój VR na uczelniach
„VR First”
Międzynarodowy projekt zachęcający do zakładania laboratoriów VR w ośrodkach akademickich. Zaangażowane instytucje otrzymują dostęp do nowoczesnych zestawów i wiedzę ekspercką, która ułatwia wprowadzenie interaktywnych rozwiązań w planach zajęć.
„Laboratoria Przyszłości”
Polska inicjatywa na skalę krajową, wspomagająca wdrożenie technologii VR w szkołach i na uczelniach. Dzięki dofinansowaniom placówki zakupują gogle, kontrolery ruchu albo stacje graficzne i szkolą kadrę dydaktyczną.
Wyzwania i perspektywy
Koszty urządzeń oraz przygotowania odpowiedniej infrastruktury potrafią być spore. Niektóre osoby narzekają też na mdłości w trakcie intensywnego korzystania z okularów VR. Poza tym wykładowcy potrzebują czasu na zapoznanie się z nowymi narzędziami. Pomimo tych przeszkód zainteresowanie wirtualną rzeczywistością szybko rośnie. Ta technologia przyciąga studentów swoją interaktywnością i stwarza możliwości zdobywania kompetencji, których nie da się opanować tak łatwo przy pomocy klasycznych metod.
Wirtualna rzeczywistość w edukacji wyższej wywołuje niemałą rewolucję – łączy teorię z praktycznym doświadczeniem w przystępny sposób. Ktoś, kto bierze udział w ćwiczeniach, nie traci uwagi na monotonnych slajdach, tylko od razu „działa” w wirtualnym laboratorium, szpitalu lub pracowni projektowej. To fascynuje zarówno młodzież, jak i nauczycieli akademickich, którzy stają przed szansą wzbogacenia tradycyjnych zajęć o nowy wymiar nauki. Można się spodziewać, że w kolejnych latach VR odegra jeszcze większą rolę w kształceniu na poziomie uniwersyteckim, a nowe formy interakcji przyciągną następne pokolenia studentów gotowych na nietypowe metody zdobywania wiedzy.
Artykuł przygotowany we współpracy z partnerem serwisu.
Autor: Małgorzata Poręba, twórczyni bloga https://pisarzowiczka.pl/